Hoe groot is je droom als fotograaf en creatief ondernemer? Hoeveel klanten kun je hebben? Wie en hoeveel mensen ‘liken’ je ? Slaat je aanpak aan? Ben je wel goed genoeg? Hoe relevant is je droom voor de wereld en voor jezelf?

Groot denken is de basis van ondernemend handelen. Als er geen groei is dan ben je overlever. Het zit in onze cultuur. Steeds maar weer anders, nieuwer, beter. Maar is dit wel een goed uitgangspunt? Hoe weet ik wanneer iets genoeg en goed is?

Jentien Keijzer raakt de juiste snaar. We staan allemaal op een goed moment voor dezelfde vraag; wanneer weet ik dat het ok is? En wanneer weet ik dat groter en anders niet altijd beter is.  Groot of de grootste zijn is niet een doel op zichzelf. We zijn human beings, en niet altijd maar human doings.

We hebben een dienstbaar beroep, en nemen geen deel aan de rat race. Zodra we zijn aangekomen op het punt dat het goed en genoeg is, dan kunnen we met aandacht onze doelgroep dienen. ‘Genoeg’ geeft ons het juiste perspectief op wat er echt toe doet.

Foto: Andreas Wagner

48 was het aantal uren dat ik afgelopen weekend offline was. En dat was voor het eerst sinds 1992, het jaar waarin ik e-mail kreeg. En offline is: geen laptop en de mobiele telefoon alleen gebruiken om te bellen en om gebeld te worden.

Ik wilde eerst een week proberen, maar dat leek me een brug te ver. En van vrijdagavond 18:00 tot zondag 18:00 leek me een veilige start. Om te kijken of mijn rust en productiviteit verbeterde..

De eerste 24 uur waren lastig. Ontwenningsverschijnselen. Ik zag de iPhone wel liggen en dacht steeds aan de gemiste berichten, mails en andere zaken waar ik altijd zo druk mee ben. Wel merkte ik dat het steeds makkelijker werd. Ik ging zelfs naar de Albert Heijn zonder telefoon. En, het voelde goed. Ben de garage gaan opruimen. Het was nog leuk ook. Efficient en gefocussed wist ik zonder afleiding écht een heleboel troep weg te doen. Aan het eind van de dag was ie zo goed als leeg.

De tweede dag was nog beter. Ik begon de telefoon al te vergeten. Toen het 18:00 werd heb ik er zelfs nog twee uur over gedaan om de mail te checken. 74 mails waarvan 59 spam. In 5 minuten was ik klaar. In plaats van in 35 x 1 minuut, zoals voorheen tijdens een normale iPhone dag.

Jake Knapp schrijft en vertelt er er heel toepasselijk over op Medium https://medium.com/s/story/six-years-with-a-distraction-free-iphone-8cf5eb4f97e3

Ik zag dit artikel pas vandaag. Ik begin er wel van overtuigd te raken dat ik de techniek weer de baas kan worden. Het weekend voelde ook een beetje als mijn leven weer terugnemen. Altijd verbonden zijn om niets te hoeven missen heeft ook een prijs. En om nou te zeggen dat ik iets heb gemist, nee.

Op school mochten we niet afkijken. Omdat we alles zelf moesten verzinnen. Elkaar helpen mocht niet. Dat is mogelijk één van de oorzaken waarom we lastig vinden om als maker van iets, als kunstenaar of als ondernemer te kijken naar wat anderen doen. We denken dat we 100% origineel moeten zijn.

Ruim 10 jaar geleden deed ik een 6-daagse workshop portretfotografie bij Norman-Jean Roy (NJR) Ik had toen nog niet goed door dat het een klein wonder was dat ik een plek had. Hij had een week vrijgemaakt in zijn megadrukke schema. Ik vloog naar Santa Fe in New Mexico en had na de eerste halve dag pas door hoe bijzonder dit was.

De eerste dag bij Santa Fe Workshops was het al meteen raak. NJR vertelde hoe belangrijk het is je goed te verdiepen in diverse kunstvormen. Schilder- en beeldhouwkunst, maar ook architectuur, dans en theater kunnen grote bronnen van inspiratie zijn. Nadat ik weer thuis thuis was heb ik zijn advies destijds min of meer in de wind geslagen. Ik dacht: ‘ik verzin het zelf wel’ of ‘ik ga toch niet kopiëren?’. Tot ik er langzaam achter kwam dat vrijwel alles al is verzonnen. En dat elke kunstenaar zich laat inspireren en motiveren. En dan zijn/haar eigen interpretatie creëert. En dat, hoewel er mogelijk gelijkenis is met ander werk, je altijd je eigen kunst schept.

NJR’s advies is denk ik het meest krachtige en belangrijke wat ik heb meegenomen. Zie ik nu in. Voor het eerst zag ik recent een echte Caravaggio; ‘The Seven Works of Mercy’ in de Pio Monte della Misericordia kerk in Napels. En NJR heeft gelijk. Caravaggio is één van zijn voorbeelden, en dat zie je ook terug in zijn werk. Niets raakt zo intens als het zien van kunst, in het echt. Daar heeft iemand 400 jaar geleden met penseel het licht gevangen. En nu geeft hij het door, aan ons. Afkijken mag.

 

Deze vriendelijke  houtkunstenaar kwam ik tegen tijdens een bezoek in de jaren 90 aan Kyoto, Japan. Hij zat daar in een achteraf steegje in de deuropening van zijn workshop. Net begonnen aan een nieuw beeldje. Hij zag me wel staan en keek me vriendelijk aan. Ik wilde van alles vragen.

Een Westerse voorbijganger sprak toevallig wat Japans en schoot me te hulp. Kazuhiro legde uit dat hij dit werk al zo’n zestig jaar doet. Hij heeft een schare trouwe klanten. En vanuit de hele regio heeft hij aanvragen om een beeld te maken. Ik vroeg hoelang hij er nu mee bezig is. Ik zag namelijk dat hij heel snel werkte. En tijdens ons korte gesprek van een half uur of zo was het beeldje al zo goed als af.

Ik kon het niet laten en vroeg wat zo’n kunstwerk nu kost. Toen Kazuhiro de prijs noemde merkte ik dat ik ervan schrok en het helemaal niet kon plaatsen. Voor ik er erg in had vroeg zei ik: “wow, hoe kan het zo duur zijn, u bent er al met al maar een uurtje mee bezig”. Zijn antwoord zal ik nooit vergeten. “Nee, ik ben er niet een uur mee bezig, maar 60 jaar en een uur”.

Het duurde even voordat ik snapte wat hij bedoelde. Kazuhiro ging verder. “Mijn klanten hebben respect en waardering voor mijn lange professionele ervaring. De beelden die ik maak hebben een speciale betekenis voor hen.  Omdat ík ze heb gemaakt, dat is de meerwaarde.”

Net zoals deze houtsnijkunst is fotografie niet inwisselbaar omdat het persoonlijk is. Hoe zou het voor je zijn als je wordt betaald voor het persoonlijke resultaat dat je levert? Jouw soms levenslange ervaring en expertise zit in je kunst verweven. Dát is jouw meerwaarde. Ga op zoek naar klanten die dat zien, waarderen en willen.

 

 

Een tijdje terug maakte ik portretten van de directeur van een divisie van een groot telecombedrijf. Er was een uur voor uitgetrokken. We raakten aan de praat over fotografie en camera’s. Hij is enthousiast amateur. Voor we het wisten waren er ruim drie kwartier verstreken. Er was nog geen foto gemaakt.
 
Ik stelde voor dan toch maar een flitser op te stellen en te gaan doen waar ik voor gekomen was. Uiteindelijk moest het even snel in vijf minuten. Hij had namelijk een vergadering.
 
Nadat ik efficient en gefocussed in enkele minuten drie verschillende portretten had gemaakt namen we afscheid. Hij vroeg gekscherend: ‘Meneer Porro, het gaat zo snel, waarom bent u zo duur?’ Ik antwoordde: ‘Daarom ben ik zo duur. Hoe eerder ik klaar ben hoe beter het voor u is. En uw tijd is net zo kostbaar als die van mij. Uw bedrijf betaalt voor de waarde van het resultaat, niet voor de tijd dat ik ermee bezig ben’.
 
Hoe zou je leven en je carriere er uitzien als je gaat rekenen op basis van resultaat.  En niet op basis van uren en tijd. Veel fotografen werken met uren, halve dag of dagtarief. Dat is waar veel opdrachtgevers dan ook naar kijken. Hoeveel kost jij in verhouding tot een andere fotograaf die ongeveer hetzelfde werk doet en levert. Dan staat de deur ook open voor concurreren op basis van prijs. Er is altijd een ander die net wat goedkoper is.
 
Als je je gaat onderscheiden en leveren op basis van resultaat dat alleen door jou kan worden geleverd, dan kom je los van werken op basis van uur- of dagtarief. Het lijkt een woordenspel, maar dat is het niet.  De tijd die je met iets bezig bent is niet relevant en interessant voor de klant. Deze is alleen geïnteresseerd in het eindresultaat. Echter, tijdsduur wordt nog veelvuldig gebruikt als norm voor de prijs. Daar kun je alleen zelf als fotograaf verandering in brengen.
 
In het volgende blog deel twee over dit onderwerp.
 
Foto: HeyouRelax

 

Iets van 80% van de mensen bereiken hun Nieuwjaarsdoelen niet, en de meesten geven het op in de eerste twee weken.

Dat komt omdat we geen onderscheid maken tussen doelen en intenties. Een doel is iets bereiken of hebben wat je nu nog niet hebt. Bijvoorbeeld een baan met meer inkomen of voldoening. Of een betere conditie of simpelweg meer vrije tijd om te wandelen.

Een intentie is een doel maar zonder enige vorm van twijfel dat het gehaald kan worden. Een doel bereiken we door kleine stapjes te zetten en onszelf te naar het doel te duwen.

Intenties trekken we aan of naar ons toe. Intenties zijn dus reeds behaalde doelen, alleen liggen ze in de toekomst.

Einstein heeft gezegd: ‘Verbeelding is een voorvertoning van wat het leven voor ons in petto heeft’.

Maak dat wat je wil bereiken zo levendig en écht dat je het al voor je ziet liggen. Alsof het er al is. Je zult zien dat je tot de 20% zult behoren die resoluties waarmaakt.

Het wordt een heel interessant jaar, helemaal als je het je kunt voorstellen.

 

Nee, geen kattenfoto hier, maar een eik. Onderaan wordt duidelijk waarom.

Ik vroeg een fotograaf wat zijn grootste uitdaging is in zijn vak. Hij gaf aan dat hij het gevoel heeft dat hij zichzelf tegenhoudt. En dat hij een plafond aanbrengt wat betreft zowel zijn creatieve als zakelijke succes. Status speelt in het dierenrijk en dus ook bij mensen een belangrijke rol.

Onze twee-jarige rode kater Zazu is een flink stuk groter dan katje Branca dat al tien jaar bij ons woont. Dan is er nog de grijze, wat gezapige Cyperse kater Ushi die meestal goedgehumeurd alles accepteert wat die twee anderen uitspoken.  Zazu staat in rang boven Branca en Ushi boven Zazu, hoewel Ushi regelmatig wordt uitgedaagd. De coupe poging van Zazu resulteert in wat gemep en Zazu wordt zijn plek gewezen.

Rond etenstijd is haarfijn duidelijk wie welke status heeft. Zazu komt niet in de buurt van Ushi maar wel van Branca. En het gekke is dat het Branca wel lukt om te bietsen van Ushi. Dat komt omdat haar zin om wat extra’s te nemen van het bord van Ushi groter is dan haar angst. En dat is ontstaan doordat ze als kitten bijna is verhongerd. Dat zal haar niet nog een keer gebeuren. Ushi gromt wel maar tolereert Branca omdat hij een hele sociale opvoeding heeft gehad als kitten.

Wat in het dierenrijk gebeurt, de rollen die worden gespeeld en de status die wordt aangenomen, zien we ook bij mensen. Wij nemen een bepaalde status aan en een plek in. Geen enkel rationeel argument is krachtig genoeg om diepgewortelde culturele, historische en vooral persoonlijke ervaringen te veranderen. Wij voelen als kind en als volwassene de noodzaak om een bepaalde status aan te nemen. Niet iedereen wil een andere status hebben. Niet iedereen wil groeien. En het is ook niet zo dat er geen mensen zijn die niet willen zakken in status. Als je jezelf hebt geconditioneerd om je te zien in een bepaalde positie of status, dan kan het zijn dat je er alles aan doet om die status te behouden.

Terug naar de  fotograaf. Hij is er niet zomaar één. Hij is iemand die ik zeer respecteer en waardeer. Hij uitermate sympathiek. In mijn ogen één van de allerbelangrijkste bouwstenen voor succes. Sympathiek en mager talent kan nog steeds succes opleveren. Het omgekeerde is veel lastiger.

Verder is deze fotograaf steeds bezig met het zoeken naar nieuwe mogelijkheden om de dingen anders en beter te doen. Hij neemt risico en is constant bezig met leren van nieuwe dingen.

Niet onbelangrijk: hij is ook nog eens steengoed. Ik herken zijn werk, en steeds is het verrassend. Vaak met een knipoog, van hoge kwaliteit en altijd het moment gepakt waar het om gaat.

Toch vindt hij het lastig om door een zelfopgelegde barriere te breken. ‘Ik denk dat ik nooit heel groot kan worden’. En; ‘Ik doe het best aardig, heb lol in mijn werk, dat zeker. Maar ik ben maar een gewone fotograaf. Alsof ik mezelf aan de ketting leg’.

Er zijn vier soorten status die je je aan kunt meten.

  1. Je wordt gezien als heel krachtig. En dat vindt je zelf ook en je gaat er goed mee om. Mark Rutte is zo iemand. Hij kiest en stippelt vol zelfvertrouwen zijn pad uit.
  2. Je hebt voor de buitenwereld een behoorlijke status maar je had dat zelf niet verwacht. Je twijfelt aan jezelf. Sommige artiesten die heel lang en hard hebben gewerkt om te komen waar ze zijn kunnen in deze categorie vallen.
  3. Je ziet jezelf als veel beter dan de rest van de wereld dat doet. Je bent vol zelfvertrouwen en een harde werker, maar teleurstelling kan vanwege je blinde vlek op de loer liggen.
  4. Je vindt jezelf niet veel waard en de wereld is het ermee eens. Bijvoorbeeld de mijnwerker of de ambtenaar die hard werkt om zijn gevaarlijke of laagbetaalde baan te behouden.

We hebben allemaal onze eigen stemmen in ons hoofd. En afhankelijk van in welke groep we globaal zitten, kunnen we als mens actie ondernemen. We kunnen onze status veranderen door een variabele in één van de categoriën 1, 2, 3 of 4 aan te passen. Of in elk geval te beginnen met herkennen waar we zitten. En dan eerlijk kunnen zien en zeggen hoe het komt dat we zijn waar we zijn. En wat ons tegenhoudt.

Terug naar deze getalenteerde fotograaf. Mogelijk zit hij in groep 2.  Hij wordt gezien als waardevol en professioneel terwijl hij dat zelf niet altijd zo ziet. Dat zorgt dat hij zichzelf een glazen plafond oplegt.

Wat kan helpen is de realisatie dat je jezelf en de wereld te kort doet als je je onnodig kleiner maakt dan je bent. Dat dient namelijk geen enkel doel. We kunnen hier wat leren van de drie katten en andere natuurlijke levensvormen. Die zijn daar helemaal niet mee bezig. En verleggen instinctmatig steeds hun grenzen. En proberen de hoogst mogelijke status te verwerven, binnen hun eigen mogelijkheden.

Zoals een boom niet halverwege stopt met groeien omdat hij zegt ‘zo is het wel ok’. Een eik stopt pas met groeien als hij zijn volle lengte heeft bereikt. Zo hoog dat de stam hem nog kan dragen en hij optimaal licht op zijn bladerdak kan krijgen.

 

De fotografe deed die dag alles goed. En ze was ruim op tijd in de gehuurde studio aanwezig. En ze had zich goed voorbereid op de opdracht. Al haar apparatuur nagekeken en ze was er klaar voor.

De fotoshoot ging ook heel erg voorspoedig. Het licht klopte, de modellen waren goed en de art director was in zijn nopjes met het resultaat. De klok tikte richting vijf uur en het zat er bijna op. Tijd om op te ruimen.

De eigenaar van het modebedrijf waar ze voor fotografeerde kwam tegen het eind van de dag even kijken hoe het was gegaan. Terwijl ze aan het inpakken was liet de art director wat foto’s zien aan de opdrachtgever. Deze liep toen naar de fotografe om te zeggen dat hij ze erg geslaagd vond.

Hij stelde zich voor en vroeg in zijn enthousiasme of hij wat afdrukken kon ontvangen van enkele foto’s. Zij antwoordde snel, terwijl ze inpakte, ‘nee, dat doe ik niet meer, alles is digitaal he? We maken tegenwoordig geen prints meer’. En op juist dat moment verloor de eerste indruk van de eigenaar wel wat van zijn glans over deze fotograaf.

Dit is niet een alleen een verhaal over een gemiste kans om te dienen. Het is ook het verhaal over de gemiste kans om betekenis en vreugde te ontdekken in dienstbaar kunnen zijn.  De fotografe had kunnen besluiten dit wél te organiseren. Het kost relatief weinig moeite en is vrij makkelijk te doen. Het is niet alleen betekenisvol voor de ontvanger, maar vooral ook voor de gever. En als we het dan niet doen, dan kost het vaak meer dan we beseffen. Zowel voor de gever als voor de ontvanger.

Foto: Geralt

 

 

Waarom kiezen mensen niet voor jou?

Zolang we dit niet weten, verspillen we tijd en geld (onze tijd en hun tijd, ons geld en hun geld).

Hier is een basislijstje van redenen. Welke herken je? En welke kun je erbij zetten?

  • Ik weet niet dat je bestaat
  • Ik weet niet wat je aanbiedt
  • Ik vertrouw je niet
  • Ik geloof niet dat je kunt waarmaken wat je belooft
  • Ik ben bang voor verandering en dat jouw belofte wel eens uit zou kunnen komen
  • Ik heb nu niet in juiste ‘emotionele mindset’ om te kopen
  • Ik heb andere doelen dan jij denkt
  • Ik heb een ander probleem dan jij denkt dat ik heb
  • Ik vertel mezelf een ander verhaal over geld (en prijs en waarde) dan jij denkt
  • Ik ben niet de beslisser, of ik denk dat ik dat niet ben
  • Ik kan wachten, ik voel geen voordeel bij nu handelen en mijn besluiteloosheid overwinnen

Het komt vaak voor dat je het als fotograaf moeilijk hebt omdat er geen vertrouwen is in jouw bedrijf. Of in de beloftes die je maakt. En dan neem je vaak toevlucht tot het tegenovergestelde; vage algemene uitspraken en beloftes doen om zoveel mogelijk mensen aan te trekken. Met hagel schieten in plaats van gericht. Maar let op. Er is geen bewustzijnsprobleem, er is een vertrouwensprobleem. En alle moeite die je dan doet om zoveel mogelijk aandacht te krijgen levert het tegenovergestelde en averechtse resultaat op: minder of geschaad vertrouwen.

Voordat je tijd en geld gaat steken in ‘marketing’, zoek eerst uit welk probleem je precies belooft op te lossen. Dat is niet: ‘leveren van foto’s’. Daar ligt namelijk altijd een probleem onder dat je met je dienst oplost.

Kijk eens naar het lijstje hierboven. Geef dan antwoord; Waarom kiezen mensen jou niet?

 

Ja hoor, daar is er weer één. Een gepubliceerde foto zonder mijn naam. Mijn eerste reactie was stekelig; “is het nou zo lastig om de naam van de fotograaf te vermelden?” Ik sprak een redelijk aardig berichtje in bij de journalist dat ik het fijn zou vinden als dit voortaan wel zou gebeuren. De reactie was verontschuldigend; “Sorry, vergeten, en had er zelf op moeten letten”.

Wat is hier werkelijk aan de hand? Ik besloot mij te verplaatsen in de schoenen van de redacteur van het tijdschrift. Met een zeer drukke agenda heeft ze vrijwel altijd te weinig tijd om alles af te krijgen. Van hot naar her voor interviews en besprekingen. Dan het optekenen en editen van de reportages. Correctierondes, proefdrukken, tussendoor ook nog het achter de broek zitten van leveranciers zodat het magazine op tijd afkomt. Dan zijn er nog tientallen andere activiteiten in de zakelijke en privésfeer die haar aandacht vergen.

De prioriteit ligt dus begrijpelijkerwijs niet bij het zo goed mogelijk voldoen aan het belang van een fotograaf die zijn naam graag vermeld wil hebben bij zijn foto.

Mijn conclusie is dat deze redacteur geen enkele blaam treft. Het is 100% de verantwoordelijkheid van de fotograaf om een manier te vinden waarop hij communiceert en inspireert dat hij graag zijn naam afgedrukt ziet. Dit is namelijk zijn belang, niet dat van het tijdschrift. Als ik wat vaker gewoon even contact had gehad met de journalist dan was ik mogelijk meer ‘top of mind’ geweest. In plaats van te wachten tot de telefoon gaat voor een opdracht.

Ik had beter kunnen uitleggen waarom naamsvermelding een belangrijk onderdeel is van het verdienmodel van een fotograaf of elke andere creatief. Dan was de kans groter  geweest dat mijn belang – naamsvermelding – op de radar had gestaan, tussen haar duizend andere prioriteiten.

Het is een geruststellende gedachte dat ik zelf dingen had kunnen doen om dit te voorkomen. En dat geldt niet alleen voor deze simpele omissie, het geldt voor vrijwel alles.

De vraag: “wat had ík kunnen doen om dit te voorkomen” is uitermate krachtig. Ik ben zelf verantwoordelijk voor alles wat er gebeurt. Als ik een andere uitkomst had willen hebben dan had ik anders moeten handelen. Daarom zijn verwijten aan het adres van een ander niet alleen onterecht maar vooral ook zinloos.

Foto: BRRT